1. Videmy
  2. Indesign
  3. Indesign – Şablon Sayfalarla / Master Pages Çalışmak

Indesign – Şablon Sayfalarla / Master Pages Çalışmak

Çoklu sayfaları hazırlarken dikkat edilmesi gereken noktalardan bir tanesi de sürekli alanlardır. Bu sürekli alanlar, okuyucunun hangi sayfada ve bu sayfanın hangi konu başlığı altında olduğunu gösteren alanlardır. Sayfa numarası, eğer bir dergiyse derginin adı, hangi yıla ait olduğunu da buradaki sürekli alanlardan görebiliriz. Sürekli alanları her sayfa için ayrı ayrı yapmak yerine Indesign içerisinde bulunan Master Pages olarak adlandırılan yani Şablon Sayfalarla düzenliyoruz.




Örneğin, bir dergi içerisinde dört farklı röportaj var.  64 veya 72 sayfalık bir dergi içerisinde ortalama dört farklı röportaj olabilir. Röportajlar için kullanacağımız üst sürekli alan ve alt sürekli alanlar, derginin diğer sayfalarındaki konsepte benzer bir şekilde olacaktır. Ancak bu konseptler üzerinde yani bölüm mizanpajları üzerinde değişiklikler yapıldığında, her sayfa için tek tek uğraşmaktansa, her bölüme ait (örneğin, röportaj örneğine ait) düzenlemeleri yapıp hızlıca, dergi içerisindeki sayfalara uygulanmasını sağlayabiliriz.

Hemen örnek olarak görelim. Sağ tarafta Pages paneli üzerinde bulunan Master sayfalara baktığımızda Röportaj adını vermiş olduğumuz bir Master sayfa var. Master sayfaya çift tıklayarak şablonlar halinde açılmasını sağlıyoruz. Açılan şablonlarda sol tarafta röportaj ve bir çizgi var. Alt kenarda da aynı şekilde sayfa sayısı, dergi adı ve tarihi şeklinde bir dip not eklenmiş. B Master hangi sayfalar üzerine uygulanmış, bunu görelim.

Sağ tarafta Pages paneline baktığımızda soldaki sayfaların sol üst köşesi, sağdaki sayfaların sağ üst köşesinden baktığımızda hangi Master sayfanın o sayfaya uygulandığını burada görebiliriz. 4. ve 5. sayfada B Master şablonu kullanılmış. 4. sayfaya çift tıklayarak o sayfa görünümüne geri dönüyoruz. Baktığımız zaman üst tarafa RÖPORTAJ gelmiş. B harfinin yerine 4 rakamı gelmiş. Sayfa numarası 4 olarak görünüyor. B yazmasının nedeni de şablonun B Master olmasından dolayıdır. Sayfa numaralandırmada ayrıntısına bakacağız. Sağ taraftaki ayrıntıda da aynı şekilde uygulandığını görebiliyoruz.


Devam eden sayfalarda 6. ve 7. sayfalara gelip baktığımızda makale olarak yeni bir sayfa oluşturarak işleme devam edelim. Makale sayfası için yeni bir Master sayfayı yani şablon sayfayı oluşturalım.


Bunun için Pages panelinden panel menüsünü kullanıp New Master komutuyla yeni bir şablon oluştur komutunu veriyoruz. Bu komut içerisinde Prefix bölümünde devam eden değeri ve sıralamayı soruyor. C olarak kalabilir. Name bölümüne Makale ismini giriyoruz. Daha sonra yeni oluşturduğumuz Master sayfasının, farklı bir Master sayfasını temel almasını uygulanıp uygulanmayacağını, var olan şablon sayfalarını görebiliyoruz. Number of Pages kaç sayfadan oluşacağını soruyor. Şu an için 2 sayfalık bir görüntü yeterlidir.

Bir önceki video eğitiminde gördüğümüz gibi farklı bir sayfa boyutuna ait bir sayfanın şablonu olacaksa, buradaki hazır boyutlardan birini seçebilir, width ve height ile yeni bir boyut girebilir veya oryantasyon yani yönünü ayarlayabiliriz.

Ok butonuna basarak sadece C makale şablon sayfasının ismi, siyah bir arka plana sahip oldu ve sayfalar da açık bir mavi tonla renklendi. Bu sadece C makale Master sayfasını gördüğümüz anlamına geliyor. Klavyeden Mac OS: Cmd + Alt+ Space / WIN: Ctrl + Alt + Space tuşlarına basarak uzaklaşıp Preview görünümden de çıkıyoruz. Şu anda sadece Master sayfa görünümündeyiz. Sol ve sağ sayfayı tam olarak ekrana sığdırabilmek için Mac OS: Cmd + Alt+ 0 / WIN: Ctrl + Alt + 0 komutunu kullanıyoruz ve soldaki sayfanın üst kenarından sürekli alanı oluşturmaya başlıyoruz.


Daha öncesinde B-Master üzerinde kullanmış olduğumuz şablon gibi bir şablon oluşturmayıp sıfırdan bir sürekli alan tasarımı yapacağız. Bunun için ilk olarak Type Tool aracıyla bir dörtgen çizer gibi bir metin kutusu oluşturuyoruz. Daha sonrasında buraya Makale bölüm adını girip Mac OS: Cmd + A ile buradaki yazının tamamını seçiyoruz ve bir font belirleyip boyutunu ayarlıyoruz. Metin kutusunu seçtikten sonra metin kutusunun alt kenar orta kısmına çift tıklayarak tamamen metne göre boyutlandırılmasını sağlayabiliriz. Buna benzer özellikleri Metinlerle Çalışmak bölümünde tekrar göreceğiz. Selection Tool’dayken nesneyi tutup sol kenara margins’e hizalanacak şekilde sürüklüyoruz. Devamında sağ tarafında bir boşluk var. Bu boşluğu da daralttıktan sonra Rectangle Tool aracını alıp makale yazısının alt kenarından hiza alarak sayfanın ortasına kadar alarak yaklaşık 2.5 veya 3 mm yüksekliğinde bir dörtgen oluşturup, üst kenardaki Options paneli aracılığıyla dış çizgi rengini kaldırıp gövde rengini buradaki hazır renklerden birini seçip renklendiriyor. Klavyeden W tuşuna basarak görünüme bakıyoruz. Evet, metin yerinde. Devam eden bir çizgi de var.




Sağ tarafa aynı şekilde devam etmesini sağlayacağız. Bunun için tekrar W tuşuna basarak normal görünüme geri dönüyoruz ve çizmiş olduğumuz dörtgeni Alt ve Shift tuşlarına basarak sağ sayfaya sürüklüyoruz. Metin kutusunu da aynı şekilde sağ kenara margins’i hizalanacak şekilde sürükledikten sonra metin kutusuna çift tıklayıp Mac OS: Cmd + A/ WIN: Ctrl + A ile bütün yazıları seçtikten sonra Options paneli üzerinden paragraf hizalama seçeneklerinden açıksa Align Right, açık değilse panelin sol kenarında Paragraph Formatting Controls’a tıklayarak açıyoruz. Paragraf özellikleri sağlandıktan sonra Align Right butonuna basarak sağa yaslı bir şekilde hizalanmasını sağlayabiliriz. Bu işlemleri yaptıktan sonra her iki sayfa için de üst sürekli alanları temel bazda oluşturmuş olduk.

Alt taraftaki alanları oluşturabilmek için birer metin kutusu hızlıca kopyalayacağız. Makale metnini seçip klavyeden Alt + Shift + Sol Tık tuşlarına basıp sürüklüyoruz. Alt kenarı ortalayacak şekilde hareket ettikten sonra klavyede Mac OS: Cmd +Space / WIN: Ctrl + Space ile yakınlaştırıp daha rahat bir müdahale yapacağız. Metin kutusunu biraz genişletiyoruz ve 01 – VS Magazin. Aralık yazıyoruz. Buradaki sayfa numaraları veya her bir bölümün tarihi ya da dergi adı gibi metinlerin aralıklarına, noktalar, tireler veya dikey ayırma işaretleri gibi farklı işaretler kullanarak ayrım işlemini yapabiliriz.

Yine Mac OS: Cmd + Alt + 0/ WIN: Ctrl + Alt + 0 ile her iki sayfayı karşımıza alıp alt tarafta sayfa numarasının metin kutusu yazı bakımından çok büyük. Çift tıklayarak sol üst kenardan karakter düzenleme panelini açıyoruz. Bunun üzerinden 20 puntoluk yazı boyutunu 9 puntoya çekiyoruz.


Aynı metin kutusunu sağ tarafa taşıyacağız. Alt + Shift + Sol Tık ile sağ tarafa sürükleyerek yakınlaşıyoruz. Buradaki 01 ve tire işaretini kesip sağ tarafa alıyoruz. Aralık’ı kesip VS Magazin’in önüne alarak sayfa numaralandırmasının tam tersini sağ alıyoruz. Mac OS: Cmd + A / WIN: Ctrl + A ile seçtikten sonra paragraf seçeneklerinden sağa yasla komutuyla sağ kenara yaslıyoruz. Mac OS: Cmd +Alt + 0 / WIN: Ctrl + Alt + 0 tuşuna basarak, belgenin sayfa yapısını inceleyeceğiz. Ekrana sığdır komutunu veriyoruz.
Şu an C makale şablonuna baktığımızda temel olarak sürekli alanlarda ağırlıklı olarak kullanılan objeleri eklemiş olduk. Bu objelerle birlikte C Master üzerinde de şu anda çok fazla görünmese de yapmış olduğumuz işlemler görünüyor. Bunları 6 ve 7. sayfalara uygulamak istiyoruz. Bunun için hemen buradayken de uygulama yapabileceğimiz gibi 6 ve 7. sayfaya geçtikten sonra da uygulamamızı yapabiliriz.

C-Makale şablonundayız. Biraz uzaklaşıp 6. sayfaya çift tıklayarak genel çalışma belgesinin gelmesini sağlıyoruz. 6 ve 7. sayfadayken biraz daha yakınlaşıp A Master üzerinde olduğunu görüyoruz fakat C-Master’a eklemek istiyoruz. C Master’a ekleyebilmek için C Master’ın sol sayfasından tutup 6.sayfanın soluna, aynı şekilde sol sayfadan tutarak 7. yani sağ sayfaya sürüklediğimizde bu şablon üzerindeki hazırlamış olduğumuz sürekli alanlar eklenmiş oldu. Bunlar üzerinde yapacağız değişiklikleri mutlaka C Makale Master’ına döndükten sonra yapabiliriz.

Örnek olarak üst taraftaki dörtgenlerin rengini değiştirmek istiyoruz ve tekrar 6 ve 7.sayfaya geçmeden bile üst kenarda yapılmış olan düzenleme ve değişikliği görebiliyoruz.


Çalışma sayfalarımıza şablonları eklerken kullandığımız bir yöntem daha var. Bu yöntem de dergi içerisinde farklı aralıklardaki sayfalara atamak için kullandığımız yöntem. Sayfaları ekleme, silme ve yer değiştirme gibi işlemleri klavyeden Mac OS: Cmd + Sol Tık/ WIN: Ctrl + Sol Tık tuşuna basıp bir kere tıklayarak Pages paneli üzerinden seçiyoruz. Bu seçim işlemini yaptıktan sonra Pages panelinde seçili sayfalardan herhangi birinin üzerine tıklayarak Apply Master to Pages penceresini açıp belirlenmiş olan sayfa numaralarına hangi Master’ın uygulanacağını seçtikten sonra Ok butonuna basmak yeterli olacaktır. 1. ve 2. sayfalara aynı Master’ları eklemiştik. Hemen bakalım. Evet, 1.sayfada varolduğunu görebiliyoruz. Bir dergi içerisinde ortalama olarak 7 ile 20 arasında farklı bölüm olabilir. Bu bölümlerin her biri için sağ taraftaki Pages paneli üzerindeki şablon sayfalar aracılığıyla her bölüm için oluşturulan sayfaları, şablonlara uygulayabilir ve bir değişiklik yapmak istenildiğinde tek bir yerden değişiklik yapabiliriz. Aynı şeyler katalog, gazete veya kullanım klavuzları için de geçerli. Bunların içerisinde bulunan bölümler içinde her bir bölüm için oluşturulan sayfaları yine Pages paneli üzerindeki Master sayfalar üzerinden düzenleyebilir ve kontrollerini sağlayabiliriz.

Sorularınıza cevap bulabildiniz mi?

Benzer İçerikler