İç Mimari: Renk #1

158

Renk; doğru renkleri yan yana getirebilmek için doğuştan bir yeteneğe sahip olmanız gerekmiyor. Bu video eğitimde sizinle paylaşacağım püf noktaları öğrendiğiniz takdirde siz de kendinize renk konusunda güvenmeye başlayabilirsiniz. Renkleri incelemeden önce renk teroisi hakkında kısa bilgiler vereceğim. 

Teknik olarak renk,  ışığın değişik dalga boylarının gözün retinasına ulaşması ile ortaya çıkan bir algılamadır. Bu algılama, ışığın maddeler üzerine çarpması ve kısmen yansıması nedeniyle renkler oluşur. Örneğin yeşil bir elma üzerine yansıyan ışıktaki renkleri nesne emer sadece yeşili emmez ve yansıtır böylelikle nesneyi yansıttığı renkte görürüz.Isaac Newton’un prizmadan geçirdiği ışık ve oluşan 7 renk; kırmızı, sarı, mavi, turuncu, yeşil, mor ve laciverttir. Bugün kullandığımız renk sistemi ise Lacivert dışında 3 ana renk; kırmızı, mavi ve sarı, ve 3 ara renk; turuncu, yeşil ve mor renklerden oluşmaktadır.Yapılan araştırmalar renklerin ruh halini etkilediğini göstermektedir. Özellikle iç mekan tasarımında renklerin psikolojik etkilerinden faydalanabiliriz. Ancak bir tasarımcı olarak bilmemiz gereke; renklere verilen tepkilerin kültürel ve bireysel deneyimleride kapsadığıdır. Tasarımcılar renklerin sembolizminin farkında olmalı, uygun durumlarda bunu kullanmalı ancak bunun bütünün sadece bir parçası olduğunu akılda tutmalıdırlar. Kısacası kırmızı kimine göre aşk ve romantizm iken kimine göre savaş ve kan anlamına gelir, bu durum içerisinde bulunduğunuz duygusal yoğunluğa göre değişebilir. Dilerseniz iç mekanda renk ve ışıkla ilgili ayrıntılaır birlikte inceleyelim.

Renk Şeması

Renk şeması bir diğer adıyla renk çarkı; iç mimari tasarımda özellikle tamamlayıcı, konstrast renkler gibi seçimlerde bize yol gösterici önemli bir kaynaktır. Renk şeması üzerinde ana renkler ve bu renklerin karışımından oluşan binlerce renkten oluşur. 

Şemayı Adobe kuler gibi programlarla görsel üzerinden esinlenerek oluşturabilirsiniz. Renkleri başka bir yerden esinlenerek oluşturmaya başlasak bile, renk şemalarının nasıl kullanılacağını bilmemiz ilişkilerini kurabilmek adına önemlidir. En temel renk şemaları,renklerin çemberdeki yerleşimlerine göre adlandırılmışlardır.Tanımlı bir renk şeması kullanmak çoğunlukla işe yarar ancak her zaman esnek davranılmalıdır. İç mimaride renk şemalarını kullanırken dikkat etmemiz gereken, bu şemaların renkleri dikte etmesi ve bize yol göstermesidir.. Burada örnek olarak verilen renk şemalarına da böyle bakmak gerekir. Her zaman olduğu gibi denge ilkesine dikkat etmek gerekir ve renk bilgisinin gelişmesi bu kararların daha kolay alınmasını sağlayacaktır. Şimdi dilerseniz renk şemasına göre renkleri inceleyelim.

İç mekan tasarımında renk paletine karar verirken göz önünde bulundurmanız gereken birkaç nokta var. Kişisel tercihleriniz, yaşam tarzınız ve odanın fiziksel yapısı (ışıklandırma ve mimari özellikler). Fakat her şeyden önce renk şemasını yakından tanımalısınız. Renk şeması mavi, kırmızı ve sarı olmak üzere üç ana renkten yola çıkar. Bu çarkta yan yana ve karşılıklı gelen renkler uyumlu kombinasyonlar oluşturur. Renk çarkını gelin biraz daha yakından tanıyalım.

Monokromatik

Tek bir rengin farklı tonlarını kullanır. Bu şemalarda, yoğunluk ve parlaklık farkları sayesinde zıtlıklara rastlanabileceği gibi, yüzey bitişlerinde mat ya da saten boya kullanımı gibi yöntemler ile sofistike etkiler yakalanabilir. 

Kimi iç mekan tasarımlarında bazı renk şemaları ister istemez öne çıkar ve diğer kombinasyonların hepsinin önüne geçer. örneğin  burdaki gibiyeşilin rengin farklı tonları (monokromatik) bir evin banyosunda uygun olabilir.

Analog Renk

Analog / benzer renkler, renk şemasında yanyana olan iki veya daha fazla renktir. Bu renkler seçildiğinde genellikle doğaya yakın, sakin  ve huzurlu bir etkileri yaratırlar. Bir iç mekan tasarımında analog renkler seçildiğinde mutlaka araya zıtlık yaratacak renkler eklemek güçlü sonuçlar üretebilir. Analog rengin zıt rengini bulmak için renk şemasında hemen karşısında bulunan renklere bakarak bulabilirsiniz.

İç mekan tasarımında bebek odalarında ve yatak odalarında doğayı çağrıştıran analog renkler tercih edilebilir. Burada da renk şemasındaki yeşil ve yakın renkler seçilerek mekan doğanın bir parçası haline getirilmiştir.

Tasarladığınız iç mekan çağdaş ve modern bir apartmanda ise renk şemasındaki analog renkleri kullanabilirsiniz. Bu tasarımdada mavi ve lacivert analog renkler krem rengiyle birlikte kullanılmıştır. 

Bütünleyici Renkler : Zıt Renkler

Bütünleyici Renkler yani zıt renkler ise renk şemasında kırmızı ve yeşil, mavi ve turuncu, ya da mor ve sarı gibi zıt renkler. Eğer bu renkler tam yoğunlukta kullanılırlarsa,oldukça çarpıcı sonuçlar elde edilir. Başarılı bir denge yakalamak için çok dikkatli olmak gerekir.

Dekorasyonda zıt renkler kullanıldığında, renklerin enerjisi dengelenir. Gözü yormazlar. Renkler birbirinden keskin bir şekilde ayrılır ve kontrast ortaya çıkar. Bu renk şemalarında gördüğümüz gibi  mor ile sarı, turuncu ile mavi, kırmızı ile yeşil reklerdir.

Zıt renk şemaları  genellikle salon ya da yemek odası gibi evin daha resmi odalarında tercih edilmelidir.

Bu iç mekan tasarımındaad turuncu ve mavi yastıklar birbirleriyle zıtlık oluşturmaktadır.

Bütünleyici Renkler : Ayrık Renkler

Renk şemasında farklı renklerle çalışmak istiyorsanız Ayrık Bütünleyici renkleri seçebilirsiniz.

Tek bir ana renk ile renk çemberinde onu  bütünleyen rengin iki tarafındaki renkler kullanılır.  Saf bütünleyici bir şemadan daha zarif bir sonuç üretebilir.

Özellikle yatak odalarında buradaki gibi bütünleyici renkler kullanılarak uyum ve huzur sağlanabilir.

Üçlü Renkler, renk şemasında birbirine eşit uzaklıkta bulunan herhangi üç rengin kullanılmasıyla oluşturulur. İç mekanda  dengeyi sağlamak için üçlü renk kullanımında dikkatli olmak gerekir. Aşırıya kaçan kullanımlarda renk uyumsuzluğu oluşabilir. Üçlü renk seçimlerinde, yukarıdaki renk şemasında görülen renklerin hemen bir sağındaki veya solundaki renk seçilerek de uyumlu renkler elde edilebilir.

Üçlü Renk

Özellikle mutfakta  üçlü renkleri kullanarak iştah arttırıcı mekanlar yaratabilirsiniz.

Dörtlü – Beşli Renkler

Renk şemasında birbiri ile mantıklı bir ilişki kurulmuş dört rengin kullanılmasından oluşur.  Üçlü şemada olduğu gibi denge için dikkat gerekir.

Dörtlü beşli renk kullanılarak enerji dolu yaşam alanları elde edilebilir. Burda da alışılmışın dışında kullanılan pembe renk diğer renklerle uyum sağlamıştır.

Renklerin uyumu ile ilgili içgüdülerinizi kuvvetlendirmek için doğadan bol bol yararlanabilirsiniz. Mevsim renkleri, bir dağ manzarası ya da bir kuşun tüyleri bile size fikir verebilir. Çevrenize bir de bu gözle bakın. Elbette renk şemaları sadece doğada değil her yerde karşımıza çıkıyor. Beğendiğiniz bir fularda hangi renkler yanyana kullanılmış ya da okuduğunuz kitabın kapağına bir göz atın hangi renkler yan yana getirilmiş? Bol bol fotoğraf, sanat eseri ya da tasarımcı ürünlerini inceleyin. Bir süre sonra göreceksiniz ki, renk çarkı kullanmadan da hangi renklerin hangi etki için nasıl bir araya gelmeleri gerektiğini fazla düşünmeksizin gözünüzde canlandırmaya başlayacaksınız.

Sıcak ve Soğuk Renkler

Renk konusunda size vereceğim bir başka tavsiye ise sıcak ve soğuk renk tonlarına dikkat etmeniz. Sıcak renkler; güneşin renkleri olan sarı, kırmızı, turuncu ve tonlarıdır. Soğuk renkler ise gökyüzünün renkleri olan; mavi, yeşil, mor ve tonlarıdır. Bu renk şemalarında da gördüğümüz gibi sıcak ve soğuk renkler birbirlerinin yakın renklerinden oluşurlar

Örn; Burada gördüğümüz iç mekan tasarımında da sıcak renklerden kırmızı sarı ve turuncu beyaz ile kombin edilerek  çalışma odasında enerjik bir ortam sağlanmıştır.

Soğuk renkler buredaki gibi dinlenme köşelerindede sıklık tercih edilen renk kombinasyonlarıdır. Soğuk renkler huzur, sonsuzluk, özgürlük ve doğanın kendisidir.

Yazlık evlerde farklı köşelerde soğuk renkler kullanıalrak serinlik ve ferahlık hissi arttırılabilir.